Geri Dönüyoruz
Mahir Ünsal Eriş ve Dr. Töre Sivrioğlu, Geri Dönüyoruz’da tarihe, kültüre, antropolojiye, arkeolojiye ve sanata bakıyor, hem geçmişi hem de bugünü konuşuyor, insanın insan olma macerasını merakla heyecanlı soruların cevaplarının peşinden koşuyor.
Episodes
Geri Dönüyoruz #90 | Soru-Cevap
Geri Dönüyoruz'un final bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, sizlerden gelen soruları yanıtlıyor.
Geri Dönüyoruz #89 | Müzik Larousse: Bachoğulları'ndan Borodin'e (Konuk: Memet Ali Alabora)
Geri Dönüyoruz'un 89. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu'nun konuğu Memet Ali Alabora. Müzik Larousse serisinin yeni bölümü için bir araya gelen üçlü, Johann Sebastian Bach'ın oğullarından başlayan sohbette, Boccherini, Brahms, Bizet ve Brucker'e uğrayıp Borodin'e kadar ilerliyor.
Geri Dönüyoruz #88 | Seyyahlar #4: Jean Chardin
Geri Dönüyoruz'un 88. bölümünde seyyahlar serisine bir ek daha yapıyoruz. Serinin dördüncü bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Fransız gezgin Jean Chardin'i ele alıyor. Chardin'in, Lyonlu tüccar Raisin'le birlikte Doğu Hint adalarına gitme hayallerini, ilk teşebbüslerini, bu hayallerin bir ürünü olarak gerçekleştirdiği İran yolculuğunu, yolculuğu esnasında yaptığı İstanbul ve Tü
Geri Dönüyoruz #87 | De Hispania
Geri Dönüyoruz’un 87. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu uzun zamandır erteledikleri İspanya bahsini açıyor. İspanya nedir? İberya yarımadası neden İspanya ve Portekiz olarak ayrılıyor? Latinler gelmeden önce burada kim yaşıyordu? İspanyolları nasıl karakterize ediyoruz? Endülüs medeniyeti nedir, nasıl kurulmuştur? Müslümanlardan önce İspanya’da kim vardı? İspanya’ya gelen Emevi
Geri Dönüyoruz #86 | Çizgi Bilim
On-Air (Karanlık) filminin katkılarıyla hazırlanan Geri Dönüyoruz'un yeni bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, bilim kurgu ve çizgi film dünyasını birbirine katıyor. İkili, On-Air (Karanlık) filminden yola çıkarak, bir yandan çizgi filmlerden, animasyonlardan ve fiktif gelecek tasavvurlarından bahsediyor, bir yandan da var olmayan evrenlere dair kurgular içeren çocukluk yapımları
Geri Dönüyoruz #85 | DC vs. Marvel
Geri Dönüyoruz’un 85. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, tarihte ciddi tartışmalara yol açan bir konuyu ele alıyor. Çizgi roman merakları malum olan ikili bu kez DC ve Marvel evrenlerini karşılaştırıyor. İki evren arasındaki temel farklılıklar, mekanlar, doğuştan veya atanmış kahramanlar, halka en yakın figürler, kadın gücü vurgusunun yapıldığı ilk karakter, gücünü zenginlikler
Geri Dönüyoruz #84 | "De Vita et Moribus Cingariorum" (Konuk: Eyüp Demirezen)
Geri Dönüyoruz'un 84. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Eyüp Demirezen'i konuk ediyor ve birlikte Romanları konuşuyorlar. Roman ne demek? Çingene kavramının kullanımı ne kadar doğru? Yolculukları nereden başladı, nerelere ulaştı? Gaco ve gacı kime denir? Müzikle ilişkileri, Türk sinemasının Roman algısına etkisi, Roman toplumuna dair ön yargılar, Rom dilinin etkilendiği diller
Geri Dönüyoruz #83 | Tiranlar
Geri Dönüyoruz'un 83. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, tiranlar ve totaliter figürleri ele alıyor. Tiran kelimesinin kökeni nedir? Antik Yunan döneminde tiran kime deniyordu? Anlamı nasıl bir dönüşüme uğradı? Tiranlık ile krallığı ne ayırır? Roma döneminde tiranlıktan bahsetmek mümkün mü? Orta Çağ Avrupası ve İslam dünyasında durum nasıldı? Hepsi ve daha fazlası bu bölümde...
Geri Dönüyoruz #82 | Yamyamlık Üzerine
Geri Dönüyoruz'un 82. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, yamyamlık bahsini açıyor. "İnsan insanı neden yiyor?" sorusunun çevresinde, kanibalizm kavramının menşeini, ritualistik anlamını, kimlerin hangi sebeple yendiğini konuşuyor ve "yamyam" kelimesinin kökenine göz atıyoruz.
Geri Dönüyoruz #81 | Yine Geri Döndüler!
Geri Dönüyoruz, üçüncü sezonunu açıyor! Yeni sezonun ilk bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, konu başlığı belirlemedikleri sohbetlerinde, geride kalan 80 bölüme genel bir bakış ile bugüne kadarki dinlenme istatistiklerine göz gezdiriyorlar ve yakında çıkması planlanan Geri Dönüyoruz kitabının kısa bir tanıtımını yapıyorlar. Serbest konulu bölümümüzde Şemseddin Sâmi'den yola çıka
Geri Dönüyoruz #80 | Müzik Larousse: Beethoven'dan Berlioz'a
Geri Dönüyoruz’un 80. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, alfabetik sırayla yol aldıkları klasik müzik ansiklopedisini şekillendirmeye devam ediyorlar. Serinin ikinci bölümünde de, klasik müzik tarihinin ağırlık merkezlerinden biri olan B harfinden çıkamıyoruz; Beethoven'dan açtığımız bahsi Berlioz'a kadar sürdürüyoruz.
Geri Dönüyoruz #79 | Seyyahlar #3: Marco Polo
Geri Dönüyoruz'da bu hafta seyyahlar serimizi bir kez daha ziyaret ediyoruz. Serinin üçüncü bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Marco Polo'yu konuşuyor. Marco Polo'nun kim olduğu, babası Niccolo Polo, Marco Polo'nun seyahatlerinin bizim için önemi, Avrupa'da Marco Polo'nun biçimlendirdiği Asya algısı, Hassan Sabbah hakkında yazdıkları, seyahatlerinde yolda gördükleri, görmeden y
Geri Dönüyoruz #78 | Klasik Türk Müziği (Konuk: Cengiz Onural)
Geri Dönüyoruz'un 78. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu'nun konuğu müzisyen Cengiz Onural. Klasik Türk müziğini ele aldığımız bu bölümde öncelikle türün doğru adlandırılması üzerine kafa yoran üçlü, makamın tanımına, makamların kategorizasyonuna, taşıdığı duygulara, karşılık geldiği ruh hallerine ve farklı makamların birbirleriyle uyumuna dair sohbetlerinde birçok soruya da cev
Geri Dönüyoruz #77 | Altın Günü
Geri Dönüyoruz'un 77. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, altının tarih ve kültür yolculuğunu ele alıyor. Altının neden bu kadar kıymetli olduğu, bilinen en eski örnekleri, kullanım alanları, paleolitik dönemde bulunan altınların bugünkü hali, bugüne kadar çıkarılmış ve rezervlerde kalan altın miktarları ve çok daha fazlası bu bölümde.
Geri Dönüyoruz #76 | Tarıma Geçişin Yeni Tarihi
Epsilon Yayınevi'nin katkılarıyla hazırlanan Geri Dönüyoruz'un 77. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, David Graeber ve David Wengrowve'un kaleme aldığı Her Şeyin Şafağı kitabından yola çıkarak insanlığın tarıma geçiş sürecini tartışıyorlar. Paleolitik yaşama dair bildiklerimizi, ilkel insanı, arpa ve buğdayın ehlileştirilmesini ve neolitik devrimi konuşurken, insanın doğasına v
Geri Dönüyoruz #75 | Soru-Cevap
Geri Dönüyoruz’un 75. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, sosyal medya hesaplarından Geri Dönüyoruz’a iletilen soruları cevaplıyor.
Geri Dönüyoruz #74 | Cumhuriyet 101
Geri Dönüyoruz'un 74. bölümünde cumhuriyet bahsini açıyoruz. Cumhuriyet dediğimizde ne anlıyoruz? Cumhuriyet kavramı tam olarak neyi kapsar? Kökeni ve tarihi nereye dayanır? Demokrasiden farkı nedir? Ülkemizdeki cumhuriyet nasıl tesis edildi? Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Cumhuriyet Bayramı haftasında cumhuriyet kavramını tüm yönleriyle tartışıyor.
Geri Dönüyoruz #73 | Enverland Yılları
Geri Dönüyoruz’un 73. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, geçen hafta bıraktıkları yerden devam ediyorlar ve İttihat ve Terakki’nin tesiriyle Kurtuluş Savaşı’na giden yoldan, Enver Paşa’nın arzularından, hırslarından, emellerinden ve hayallerinden bahsediyor, Kurtuluş Savaşı’nın cephelerinden ve savaşı meydana getiren unsurlardan bahsediyorlar.
Geri Dönüyoruz #72 | Müzik Larousse: Albeniz’den Bach’a
Geri Dönüyoruz’un 72. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, daha önce açtıkları klasik müzik bahsini bu sefer alfabetik sırayla baştan alıyor ve bu ansiklopedik serinin ilk bölümünde uzunca bir yol alarak B harfinin ortalarına kadar geliyorlar.
Geri Dönüyoruz #71 | Eğitim Şart
Geri Dönüyoruz'un 71. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, okulların yeniden açıldığı bu haftalarda eğitimin önemine yoğunlaşıyor, eğitim ve tedrisattan bahsediyor. Yazılı kültürlerde çocukların ve yetişkinlerin eğitim geçmişini konuşurken; Avrupa'daki seküler eğitimin yükselişini, Yunanların matematik ve retorik eğitimine karşı Spartalıların fiziksel ağırlıklı eğitimini, İslam d
Geri Dönüyoruz #70 | İttihat ve Terakki
Geri Dönüyoruz'un 70. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, bir önceki bölümden söz verdikleri gibi İttihat ve Terakki dosyasını açıyor. İttihat ve Terakki'nin anlamı, ne zaman ve nerede kurulduğu, kurucu kadrosu, örnek aldığı örgüt yapıları derken; cemiyetin yarattığı ideolojik yapı, Türk entelektüelliği üzerindeki etkileri, attıkları ilerici adımlar ve olumsuz yönlerini de bu bö
Geri Dönüyoruz #69 | Dünya Savaşlarının Birincisi
Geri Dönüyoruz'un 69. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Birinci Dünya Savaşı'nı tartışmaya açıyor. Dünyanın ilk büyük savaşının sebepleri, tarafları, kazananları, kaybedenleri, kazanan tarafta olup kaybedenleri derken, savaşın en kanlı cephelerini, İkinci Dünya Savaşı'na etkilerini ve Britanya ve Fransa'nın kıta dışından getirdiği askerlerin savaşa etkisini bu bölümde ele alıy
Geri Dönüyoruz #68 | Hangi İsa?
Geri Dönüyoruz'un 68. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, çok eskilere gidiyor ve İsa Peygamber'i konuşuyor. İsa ile ilgili bildiklerimizin ne kadar güvenilir bilgiler olduğunu ve yaşadığı dönemdeki önemini detaylıca konuşurken, tarihsel ve dini İsa figürünün ayrımını yapıyor, İsa Peygamber'in kim olduğu, ne iş yaptığı, nerede doğduğu, nereli ve kimlerden olduğu gibi sorulara da
Geri Dönüyoruz #67 | Bayrakları Bayrak Yapan
Geri Dönüyoruz'un 67. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, tüm yönleriyle bayrakları ele alıyor. "Bayrak nedir?" sorusundan yola çıkarak, bayrak kelimesinin etimolojik kökenini, bayrakların temsil ettiklerini, mazisi en eskiye uzanan bayrakları, bayraklardaki renklerin anlamlarını, Türk bayrağının simgesi olan ay ve yıldızın eskilere uzanan ikonografik geçmişini ve diğer ay-yıldı
Geri Dönüyoruz #66 | Sol Müzikler II
Geri Dönüyoruz'un 66. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, bir önceki bölümde başladıkları sol müzikler bahsine devam ediyor. Darbe öncesinden günümüze uzanan dönemi ele alarak başladığımız bu devam bölümünde; 1 Mayıs Marşı ile İşçi Marşı'nın ayrımı, türe piyanoyu dahil eden Timur Selçuk, tiyatro ile müziği birleştiren Cem Karaca, en üretken çağında aramızdan ayrılan Ahmet Kaya,
Geri Dönüyoruz #65 | Sol Müzikler
Geri Dönüyoruz'un 65. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, sol müzikleri konuşuyor. Türe ait isimlendirme sorunundan başlayarak, sol müziklerin ilk uygulayıcıları, ilk politik besteler, zaman içinde anlam kaymasına uğrayan ve yanlış söylenen marşlar, TİP ve TKP geleneğiyle gelişen sol müziğin tarihçesi; Ruhi Su, Hasret Gültekin, Aşık İhsani, Timur Selçuk, Aşık Mahzuni, Ali Asker,
Geri Dönüyoruz #64 | Ahşaptan Betona, Mecidiyeden Jetona İstanbul (Konuk: Pınar Erkan)
Geri Dönüyoruz'un 64. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, İstanbul'u konuşmak üzere akademisyen ve radyo programcısı Pınar Erkan'ı konuk ediyor. İstanbul coğrafi ve tarihi olarak nereden başlar, nerede biter? İstanbul neden bu kadar önemli? Gizemi nereden geliyor? İstanbul deyince zihnimizde neler canlanıyor? İstanbul'u nasıl bir gelecek bekliyor? Esnafıyla, insanıyla, etnik çeş
Geri Dönüyoruz #63 | Türklerde Yazı Alışkanlıkları
Geri Dönüyoruz'un 63. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Türklerin kullandığı yazı sistemleri ve alfabelere ışık tutuyor. Türkler yazıyı ilk defa ne zaman kullandı? Hangi Türk topluluklarının yazı alışkanlığı vardı? Orhun Yazıtlarını kim, ne zaman dikti? Kim tarafından bulundu ve neler anlatıyorlar? Uygur yazısı nedir, bizim için neden önemlidir? Hepsi ve daha fazlası Türklerin
Geri Dönüyoruz #62 | Sezar'ın Hakkı
Geri Dönüyoruz'un 62. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Roma tarihine dönüş yapıyor ve Sezar'ın hakkını Sezar'a teslim ediyor. Sezar'ın tarihteki yeri, Roma için önemi, belediyecilik geçmişi, isminin kökeni ve Kleopatra ile ilişkisinin yanı sıra "Sen de mi Brutus" efsanesi de bu bölümün konuları arasında yerini alıyor.
Geri Dönüyoruz #61 | Klasik Müzik Bahsi (Konuk: Memet Ali Alabora)
Geri Dönüyoruz'un 61. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, klasik müzik bahsini açmak üzere Memet Ali Alabora'yı konuk ediyor. Klasik müziğe neden klasik diyoruz? Klasik müzik nerede başlıyor? Hâlâ devam ediyor mu? Klasik müzik normlarını takip eden yeni besteler de bu türe dahil edilebilir mi? Klasik müziğe dair aklımıza gelen temel sorulara cevap ararken, tampere sistemini, Mem
Geri Dönüyoruz #60 | Soru-Cevap
Geri Dönüyoruz’un 60. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu sosyal medya hesaplarından Geri Dönüyoruz’a iletilen soruları cevaplıyor.
Geri Dönüyoruz #59 | Seyyahlar #2: İbn Fadlan
Geri Dönüyoruz'un yeni bölümünde, daha önce söz verdiğimiz gibi seyyahlar serimize geri dönüyoruz. Bu hafta Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu İnb Fadlan'ı ve seyahatnamesini konuşuyor. İbn Fadlan kimdir? İsminin kökeni nereye dayanıyor? Yolculuğu nereden başladı, nerede sonlandı? Kuzey ülkelerine seyahat eden ilk Arap gezgin olan İbn Fadlan'ın seyahatnamesinden, Oğuzların günlük hayat pr
Geri Dönüyoruz #58 | Arkeoloji Maceramız
Geri Dönüyoruz’un 58. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Osmanlı’dan günümüze Türkiye’nin arkeoloji macerasına ışık tutuyor. Arkeoloji derken neyi kastediyoruz? Arkeolojik kazı ile define kazısı arasındaki fark nedir? Osmanlı döneminde getirilen hukuki düzenlemeler nelerdi? Osmanlı İmparatorluğu arkeoloji bilincine sahip olsa neler farklı olurdu? Konuyla ilgili akla gelen birço
Geri Dönüyoruz #57 | Klasik Edebiyatımız
Geri Dönüyoruz'un 57. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, önceden planladıkları programdan vaz geçip bir anda Karagöz oyunlarından Mesnevi'ye, Nasreddin Hoca'dan Mehmed Rauf'a uzanan bir edebiyat yolculuğuna çıkıyorlar. Laf lafı açtıkça edebiyatımızda Lut Kavmi meselesini konuşuyorlar, yolculukları Osmanlı'da şeriat tartışmalarından modernleşme cereyanına doğru spontane olarak u
Geri Dönüyoruz #56 | Yedi Uykular
Geri Dönüyoruz'un 56. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Yedi Uyurlar hikâyesini masaya yatırıyor. Roma İmparatoru Decius döneminde, gördükleri baskılardan yılarak girdikleri mağarada daldıkları derin uykuyla bilinen Yedi Uyurlar'ın farklı coğrafyalarda benzer şekilde karşılık bulan mitosunu tartışırken, hikâyenin orijinine ve versiyonlarına göz atıyor, çeşitli bölgelerde Yedi
Geri Dönüyoruz #55 | Helenistik Dönem Sonrası Mısır
Geri Dönüyoruz'un 55. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, yarım bıraktıkları Mısır bahsine devam etmek üzere mikrofonlarının başına geçiyor. Bu sefer konuya Mısır'ın Helenleşmesinden başlayarak, Mısır'ın İskender için önemine, İskender'in firavunluk hayaline değiniyor, Mısır'ın tıp dünyasındaki yerine göz atıyor ve Kleopatra'ya kadar uzanıyoruz. Roma ve Bizans dönemi sonrası Mıs
Geri Dönüyoruz #54 | Hindistan Bahsi
Geri Dönüyoruz'un 54. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, kendi kültürü, dünyası, mutfakları, birbirinden farklı etnik kökenlerden gelen topluluklarıyla bir kıta sayılabilecek Hindistan'a uzanıyor. İkili, Hindistan'ın tarih ve kültür mirası, coğrafi sınırlarının geçmişten günümüze değişimi, adının anlamı, bilime katkıları derken, Hint kültürünün en önemli unsurlarından olan Sans
Geri Dönüyoruz #53 | Kim Bu Moğollar?
Geri Dönüyoruz'un 53. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, tarihin en büyük imparatorluklarından olan Moğollar'ı inceliyor. Kim bu Moğollar ve nereden geliyorlar? Tarih sahnesine ne zaman çıktılar? Moğol dilinin özellikleri neler? Nereye kadar ilerlediler? Gittikleri yerlerde neden şehirleşmediler? Tasvir edildiği kadar vahşi miydiler? Medeniyete katkıları nelerdi? Moğollar tarih
Geri Dönüyoruz #52 | Eski Mısır Bahsi
Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Geri Dönüyoruz'un 52. bölümünde Mısır bahsini açıyor. Tarih kaydı tutma konusunda hassas medeniyetlerden olan Mısır'ın hâlâ keşfedilmeye devam eden görkemli tarihine göz atarken; Mısır adının anlamına, Nil Nehri'nin dünya bilim tarihine katkılarına, Eski Mısır'ın bize yazı konusunda kattıklarına, demotik ve hiyeratik yazıların farklarına, Mısırlılara ve
Geri Dönüyoruz #51 | Geri Döndüler!
Geri Dönüyoruz, yeni yılın ilk gününde kaldığı yerden devam etmek üzere geri döndü! Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, yeni sezonun açılışını yeni yıl bahsiyle yapıyor. Yeni yıl geleneği, yeni yılın takvimdeki yeri ve takvimde dinin etkisi ekseninde seyreden sohbette, yeni yılın neden ocak ayında başladığına ve Gregoryan takvimdeki kaymaların sebebine dair sorulara da cevap arıyoruz.
Geri Dönüyoruz #50 | Final
Geri Dönüyoruz'un final bölümünde önceki 49 bölümün aksine bu kez bir konu başlığı belirlemeden kayda giriyoruz. Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, geçmiş bölümlerin muhasebesi ile başladıkları sohbette, önce sosyal medyadan gelen eleştirilere, daha sonra da değinme fırsatı bulamadıkları konulara göz atıyor. Son bölümde ise klasik Türk müziğinin son büyük temsilcilerini masaya yatırdıkta
Geri Dönüyoruz #49 | Sovyetler'i Ne Yapmalı?
Geri Dönüyoruz'un 49. bölümünde reel sosyalizm deneyiminin Sovyetler ayağını ele alıyoruz. Sovyetler Birliği tarihi nerede başlıyor? Sosyalist hareketin kökleri nereye dayanıyor? Sovyetler dünyaya ne kazandırdı, ne kaybettirdi? Avrupa'da başarıya ulaşamayan sosyalizm Rusya'da nasıl başarılı oldu? Sovyetler neden yıkıldı? Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu bu bölümde, Sovyet kültürünün dün
Geri Dönüyoruz #48 | Türk'ün Yazıyla İmtihanı
Geri Dönüyoruz'un 48. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Türkler'in yazı macerası üzerine sohbet ediyor. Göktürk ve Uygur döneminden harf inkılabına kadar yazı yazma maceramız, yazının tüm kültürler ve uluslar için önemi, yazının ilk kullanım amacı, bilinen en eski yazıtlar, Göktürk yazısının runik yazıyla benzerlikleri, Türkçe'nin kayda geçtiği ilk alfabeler ve Türkçe'de Latin
Geri Dönüyoruz #47 | İkinci Dünya Savaşı
İkinci Dünya Savaşı neden çıktı? İlkinden farkı neydi? İkincisi neden daha kanlı oldu? Antisemitizm bu savaşta nasıl bir rol oynadı? Hitler'i kim durdurdu? Japonya neden Almanya'yı destekledi? Türkiye'nin tavrı doğru muydu? Geri Dönüyoruz'un 47. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, tüm yönleriyle İkinci Dünya Savaşı'nı tartışıyor.
Geri Dönüyoruz #46 | Bizans'tan Çıkış
Geri Dönüyoruz'un 46. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, daha önce açtıkları Bizans dosyasını kapatmak üzere bir araya geliyor. Bizans ile barışçıl ilişkiler, Türkler ile Rumlar arasındaki fikri temaslar, Bizans-Osmanlı evliliklerinin siyasi ve tarihsel anlamı, Şeyh Bedrettin'in Gemistos Plethon ile arkadaşlığı, Fuat Köprülü'nün Osmanlı ve Bizans arasındaki bağ ile ilgili yorum
Geri Dönüyoruz #45 | Kurtarıcı Figürler
Geri Dönüyoruz'un 45. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, semavi dinlerde Mesih kavramıyla cisimleşen kurtarıcı imgesini konuşuyor. Bilinen en eski örneği, ne zaman evrenselleştiği, Hristiyanlık'taki Mesih kavramı ve dinlerdeki kurtarıcı figürlere dair derinlemesine bir sohbet bu bölümde sizi bekliyor.
Geri Dönüyoruz #44 | Büyük İskender Olayı
Geri Dönüyoruz'un 44. bölümünde Büyük İskender ve Helenistik Dönem'i ele alıyoruz. Büyük İskender kimdi? İsminin kökeni nereye dayanıyordu? Kaç yaşında tahta çıktı ve seferi kaç yıl sürdü? Hocaları kimlerdi? Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu bütün bu soruları cevaplarken, Helenistik Çağ'da tekrar moda olan isimler, İslam'daki İskender mitolojisi, Zülkarneyn ile İskender arasındaki bağlan
Geri Dönüyoruz #43 | Geçmişten Günümüze Demokrasi
Anason İşleri'nin destekleriyle hazırlanan Geri Dönüyoruz'un 43. bölümünde demokrasi kavramını ele alıyoruz. Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu demokrasinin kelime anlamını, doğuşunu, nereye dayandığını ve filozofların demokrasiyle iligili düşüncelerini konuşurken, doğrudan ve çoğunlukçu demokrasi kavramlarına açıklık getiriyor ve Jean-Jacques Rousseau okur yazarlığına da dikkat çekiyor.
Geri Dönüyoruz #42 | Bizans'a Giriş
Anason İşleri'nin katkılarıyla hazırlanan Geri Dönüyoruz'un 42. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Bizans konusuna giriş yapıyor. Bizans kelimesi nereden geliyor, Bizanslılar kimlerdir, günümüz Türkiye'sinde neden ilgi duyulan bir akademik alan değil, Latince'nin etkisi nedir gibi soruları cevaplandıran ikili; Bizans'ta din ve düşünce dünyasının işleyişi, Bizanslılar'ın Türkler
Geri Dönüyoruz #41 | Osmanlı'da Sofra ve Meyhane Kültürü
Anason İşleri'nin katkılarıyla hazırlanan Geri Dönüyoruz'un yeni bölümünde konumuz Osmanlı'da meyhane kültürü. Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Osmanlı'da rakı hakkındaki en eski kayıtlardan başlayarak, Osmanlı'daki meyhane kültürünün bugünkünden farklarını ele alıyor. Arak ismi nereden geliyor? Rakıya neden aslan sütü deniyor? Uzo ile arasında ne gibi bir fark var? Osmanlı'daki meyhan
Geri Dönüyoruz #40 | Üzümden Sofraya
Anason İşleri'nin katkılarıyla hazırlanan Geri Dönüyoruz'un 40. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, üzümün kültür tarihini ele alıyor. Üzümün evcilleştirilmesi, antropolojik karşılığı, içki yapımında üzüme yönelmemizin nedenleri ve insanın esrime ihtiyacını tartışan ikili, "içki içme" eyleminin dilde marjinalleşmesini de masaya yatırıyor.
Geri Dönüyoruz #39 | Özel İsimlerin Tarihçesi
Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Geri Dönüyoruz’un 39. bölümünde özel isimlerin ortaya çıkışını ele alıyor. İnsan neden kendisini adlandırmaya ihtiyaç duydu? Koyduğumuz isimlerle neler yansıtmaya çalışıyoruz? Anlamı olmayan isim olur mu? İsimler zaman içinde nasıl değişti? Bu sorularla insanın kendini tanımlama macerasına ışık tutmaya çalışırken, kültürel açıdan isimlendirme yönelimler
Geri Dönüyoruz #38 | Yeme İçme Üzerine
Hayatımızı sürdürmek için ihtiyaç duyduğumuz enerjiyi sağlamanın ötesine geçen yeme içme kültürü tam olarak nerede başlar? Tarım öncesi dönemde böyle bir kültürden bahsedilebilir miydi? Ateşin icadı bu kültürü nasıl şekillendirdi ve yeme içme alışkanlıklarımız evrimimizi nasıl etkiledi? Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Geri Dönüyoruz'un 38. bölümünde insanlığın yeme içme alışkanlıkları
Geri Dönüyoruz #37 | Arap Dili ve Kültürü
Geri Dönüyoruz'un 37. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Arap Kültürü’nü ele alıyor. “Arap nedir” sorusu ile açılan programda, Arapça’nın özellikleri ile tarihsel ve coğrafi açıdan uğradığı değişikliklere değiniliyor. Sohbet, İslamiyet öncesinde ve sonrasında kültürel değişimlerden, Hristiyan Araplara kadar geniş bir yelpazeye uzanıyor.
Geri Dönüyoruz #36 | Sudan Meseleler
Geri Dönüyoruz’un yeni bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu suyun medeniyet üzerindeki etkilerini konuşuyor. Nehir kenarlarında başlayan medeniyetin deniz kıyısına taşınması, deniz kıyılarından okyanuslara aktarılması nedendi? Suyun sonunu arayan insan nasıl başka dünyaları keşfetti. Tarımın can damarı olan suyun varlığı ya da yokluğu uygarlık üzerinde ne gibi etkilere yol açtı? S
Geri Dönüyoruz #35 | Seyyahlar #1: İbn Battuta
İbn Battuta kimdir? Rotası nereleri kapsıyordu? Aynı rota üzerinde başka hangi gezginler vardı? Hangi sınırlara ulaştı ve hangi dilleri öğrendi? Battuta dünyaya ne öğretiyor? Geri Dönüyoruz'un 35. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, dünya tarihini şekillendirmiş gezginlerden İbn Battuta'yı konuşuyor.
Geri Dönüyoruz #34 | Arabesk Bu Arabesk
Geri Dönüyoruz'un 34. bölümünde Arabesk kültürünü ele alıyoruz. Arabesk ne demek? Niçin biz bu müziğe arabesk diyoruz? Halk nezdinde neden bu kadar rağbet gördü, nasıl bu kadar yayılabildi? Bugünün telif hakları düzenlemeleri bu müziğin gelişimini nasıl etkilerdi? Arabesk müzik hangi kesimler tarafından benimsendi? Orijinali bu kadar karamsar olmayan şarkılar bizde niye böyle bir "köprüal
Geri Dönüyoruz #33 | Oryantalizm Nedir, Ne Değildir?
Oryantalizm nedir? İyi oryantalistler ve kötü oryantalistler mi var? Doğu, oryantalistlerin hayal ettiği gibi miskin, değişime kapalı, bağnaz ve şehvet düşkünü mü? Lawrence’dan Hammer’e, Schilemann’dan Pierre Loti’ye oryantalistler ne istiyorlardı, neler yaptılar? Edward Said’in tarif ettiği oryantalizm siyahla beyazın net ayrılabileceği kadar keskin çizgilere mi sahip? Geri Dönüyoruz’un
Geri Dönüyoruz #32 | Dil ve Yazının Evrimi
Geri Dönüyoruz'un 32. bölümünde konumuz dildeki ve yazıdaki değişim. Konuşma ve yazma dillerinin birbirlerine etkileri ve aralarındaki farklar, Harf İnkılabı ve Dil Devrimi sonrasında değişen yazının toplumun düşünce sistemine yaptığı etki, Osmanlıca-Türkçe geçişinde yaşananlar, eski çağlarda yazının yarattığı toplumsal etkiler, toplumların kullandığı farklı yazıların beraberinde getirdik
Geri Dönüyoruz #31 | Tercüme Üzerine
Geri Dönüyoruz nihayet geri döndü! Kısa bir aranın ardından Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu yeni serinin ilk bölümüyle karşınızda. Mola dönüşü mikrofon başına geçen Eriş ve Sivrioğlu tercümeyi, tercümenin tarihi değiştiren güçlü etkisi ve çok dilli imparatorlukları konuşuyor. Çeviri uğrunda ölen tercümanlar, çeviri hatası üzerine kurulmuş dini mezhepler, tercümeden huylanıp yayınevine
Geri Dönüyoruz #30 | Kadın ve Aileden Sorumlu Podcast Bölümü
Geri Dönüyoruz'un ilk sezonunun finalinde aile kavramının temellerine uzanıyor, kadın ve ana tanrıça kültürünü ele alıyoruz. Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, kültürlerde toprak ve doğurganlık arasındaki ilişkiyi konuştukları bölümde, anne soyunu önemseyen toplumları, Doğu ve Batı'nın aile algısındaki farklılıkları ve avcı-toplayıcı toplumlarda kadının rolünü tartışarak sezon arasına gi
Geri Dönüyoruz #29 | Bir İhtimal Daha Var
Geri Dönüyoruz'un 29. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu yaşamın en büyük bilinmezini ele alıyor, ölüm ve sonrasına dair bir sohbete başlıyor. Hayattaki süresinin sınırlı olduğunun bilincinde olan insanın ölüm karşısındaki çaresizliğinden onu düşünmeden yapamamasına, farklı toplumların cennet ve cehennem anlayışlarından ölümü idrak çabası ve reenkarnasyona kadar her şey bu bölüm
Geri Dönüyoruz #28 | Ateşteyim Ateşte
Geri Dönüyoruz sezon arasına doğru geri sayarken bu yeni bölümünde ortaya ateşi koyuyor, onun etrafında toplanıyor. Ateşin toplumların tarihindeki ve kültürlerdeki yeri, insanı diğer primatlardan ayıran itici güç olarak ateşin değeri konu ediliyor. Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Ortadoğu’dan Uzak Asya’ya, Homo Erectus’tan modern insana ateşi elden ele taşıyor, Promoeteus’un insanlığa
Geri Dönüyoruz #27 | Göç Yolları Göründü Bize
Geri Dönüyoruz’un 27. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, göçten ve nüfus aktarımlarından bahsediyor. Dik duran ilk atamızdan diasporaya dağılan komşularımıza, “kendi köyünde peygamber olamayan” kanaat ve inanç önderlerinden fetihlerle taşınan insan topluluklarına göç bu bölümün konusu oluyor. Neolitik yerleşimlerden Mormon peygamberlerine, ada vapurundaki dil değişiminden Sabet
Geri Dönüyoruz #26 | Kölelik Üzerine Muhavere
İlkel toplumdan sınıflı, köleci topluma geçişin ve günümüze kadar uzanan ücretli-ücretsiz köleliğin hikayesi bu haftaki Geri Dönüyoruz’un konusu oluyor. Bu bölümde, Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, tarih öncesi toplumlarda, Roma’da, İslam dünyasında, coğrafi keşiflerin ardından Yeni Dünya’da köleliği konuşuyor, dile yerleşmiş bazı kalıpları masaya yatırıyor, 80’lerin çocuklarının büyük
Geri Dönüyoruz #25 | Leyla İle Mecnun
Geri Dönüyoruz’un yeni bölümünün konusu aşk hikayelerinin en efsanevi olanı, doğu edebiyatında aşkın olağanüstülüğü üzerine kaleme alınmış en büyük eserlerden biri olan Leyla ile Mecnun. Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu bu bölümde Hüsrev ile Şirin’den, Genceli Nizami’den yola çıkarak Metin Erksan’ın Sevmek Zamanı adlı başyapıtına, Orhan Gencebay ile Gülşen Bubikoğlu’nun unutulmaz Leyla
Geri Dönüyoruz #24 | Homeros ve ‘İlyada’sı
Geri Dönüyoruz’un 24. bölümü, Yunan Mitolojisinin bilinen en bütünlüklü metinlerinden, dünya edebiyatının temel taşı İlyada üzerine. Homeros gerçek bir kişi miydi yoksa bir edebi okulun adı mıydı, Troya savaşı neden başladı ve nasıl sonuçlandı, denizler tanrısı Poseidon’un olaydaki dahli ne, insanlığın tarihini değiştiren bu antik kent nasıl bulundu, Truva atı kavramı dilimize nasıl yerle
Geri Dönüyoruz #23 | Ülke Adları III
Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Geri Dönüyoruz’un 23. bölümünde iki haftadır sürdürdükleri ülkelerin adlarına bakma uğraşını üçüncü bölümle tamamlıyor. Bu bölümde yakın komşularımızdan yola çıkarak Asya ülkelerinin adları üzerine konuşuyor, bu adların siyasi ve kültürel tarihleri üzerinde duruyorlar. Ülke adları dizisi üçüncü bölümüyle son buluyor.
Geri Dönüyoruz #22 | Ülke Adları II
Geri Dönüyoruz’un 22. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, geçen haftadan başlayan ve üç bölüme yayılmasını planladıkları ülke adları konusunda konuşmaya devam ediyorlar. Bu yeni bölümde Balkanlar’ı arkalarında bırakıp Avrupa’nın Atlantik kıyısına kadar uzanıyor yol üstünde karşılaştıkları ülkelerin adları üzerine konuşuyorlar.
Geri Dönüyoruz #21 | Ülke Adları
Geri Dönüyoruz'un 21. bölümünde ülke adlarına ayırdığımız üç bölümlük mini seriye giriş yapıyoruz. İpsala Sınır Kapısı'ndan çıkan Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, yakın komşularımızdan başlayarak Balkan coğrafyası ve Doğu Avrupa'da keyifli bir tura çıkıyor. Endonim ve egzonim isimler nelerdir? Sıkça duyduğumuz Yunan, Rum, Helen, Grek isimleri arasında ne gibi farklar var? Makedonlar il
Geri Dönüyoruz #20 | Soru-Cevap
Geri Dönüyoruz’un 20. bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu çeşitli mecralar üzerinden Geri Dönüyoruz’a iletilen soruları cevaplamaya çalışıyor. Elam yazısından alfabenin tarihine, geleceğin arkeolojisinden ilginç hükümdarların psikoanalitiğine birçok konu başlığı gündeme geliyor, laf lafı açıyor. Brecht’in de dediği gibi: “İşte bir sürü cevap bir sürü soru!”
Geri Dönüyoruz #19 | Dünyanın Yedi Harikası!
Her zaman duyageldiğimiz “Dünyanın Yedi Harikası” aslında nedir? Bu Yedi Harika’nın gerçekten de harika olduğuna ve yedi tane olduklarına kim, nasıl karar vermiş? Bugün bu harikaların hangisi ayakta, yitip gidenler neden yok oldular? Çağdaş insanın yaptığı yapılar dünyanın harikalarını gölgede bırakabilir mi? Elinize bir sihirli değnek verilse neyi Dünyanın Sekizinci Harikası ilan ederdin
Geri Dönüyoruz #18 | Coğrafi Keşiflerle Neyi Keşfettik?
Avrupa’nın birdenbire yeni diyarlara ihtiyaç duymasının ardındaki sebep neydi? Yeni dünyaları keşfe giden kaşifler aslında kimlerdi ve oralara neler götürüp oralardan neler getirdiler? Amerika’yı Vikingler, Çinliler ya da Müslümanlar, Kristof Kolomb’dan çok önce keşfetmiş olabilir mi? Bu kadar harita bilgisi olan bir denizci nasıl Hindistan diye Amerika kıtasına çıkar? Geri Dönüyoruz’un b
Geri Dönüyoruz #17 | Şah İsmail’den sonra İran
Önceki haftadan başlayan İran sohbeti bu hafta da sürüyor. İran’ın İslamiyet’le tanışmasından sonraki tarih, Geri Dönüyoruz’un yeni bölümünün konusu oluyor. İran’ın Şiiliği seçmesinden Osmanlılar ile olan savaş ve barışlarına, Türkmen boylarının dengeleri değiştiren etkilerinden Fars dünyasının kültür ve edebiyat uzantılarına, İran coğrafyasının stratejik meselelerine bu hafta Mahir Ünsal
Geri Dönüyoruz #16 | Medlerden Sasanilere İran
Geri Dönüyoruz’da bu haftanın konusu antik İran: Dünyanın ilk ve en uzun ömürlü büyük imparatorluğu olan Perslerden yola çıkarak kapı komşumuz İran’ın tarihi, bu tarihin Ortadoğu’nun ve dünyanın tarihine olan etkileri. Yahudileri Babil sürgününden azat eden Pers İmparatorlarından, Eski Yunan mimarisinin öğelerinden Karyatid’lere, inanç özgürlüğü temelli fetihçilikten İskender’in İran tari
Geri Dönüyoruz #15 | Doğu ve Batı mı? Batının Doğusu mu?
Yeni bölümünde Geri Dönüyoruz insanlık tarihini muğlak sınırlarla birbirinden eşitsiz iki parçaya bölen doğu ve batı kavramlarına bakıyor. Doğu derken nereyi Batı derken nereyi kastediyoruz? Doğululuk, batılılık tam olarak ne tür siyasi ve tarihi bir kimliklendirmeyi işaret ediyor? Japonlar Barış Manço’yu neden bu kadar çok seviyor? Batılılık doğudan mı yükselir? “Doğulu” adlandırması ne
Geri Dönüyoruz #14 | Kahraman Kime Denir?
Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Geri Dönüyoruz’un yeni bölümünü kahramanlara ayırıyor. Tarih mi kahramanları yaratıyor yoksa kahramanlar mı tarihi yapıyor? Kahramanın sonsuz yolculuğu nerede başlayıp nereye varıyor? Ölümsüzlük kahraman olmakla mı mümkün? İnsan türü neden hep devlerle çarpıştı? Kahraman anlatısı insanlığın ortak belleğinin bir ürünü mü? Bu bölümde Geri Dönüyoruz, kahra
Geri Dönüyoruz #13 | Bira mı Şarap mı?
Geri Dönüyoruz yeni bölümünde dünya tarihine damgasını vurmuş iki önemli içkinin, bira ve şarabın kültür tarihine bakıyor. Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu, Sümer metinlerinden Antik Yunan ve Roma’ya, Divan edebiyatından Attila İlhan’a, nesiller boyu bu iki içkiye duyulan fiziksel ihtiyaç ve bunun kültürel yansımaları üzerine konuşuyor. Bu iki önemli içkinin dünya tarihinde insan toplul
Geri Dönüyoruz #12 | Mizahı Olmayan Şeyin İzahı Olur mu?
Önceki haftadan mizah sohbetine doyamayan Töre Sivrioğlu ve Mahir Ünsal Eriş bu hafta konuyu daha da açarak Türk mizah geleneğinden girip, Karagözler, Nasreddin Hocalardan geçerek Aziz Nesin’e, Rıfat Ilgaz’a, Muzaffer İzgü’ye saygı duruşunda bulunuyor. Mizah politik olmak zorunda mıdır, Çavuşesku mizaha nasıl bakıyordu, İslamcı karikatür dergileri neden komik olamıyor, karikatür dergileri
Geri Dönüyoruz #11 | Çizgili Dünyaya Giriş: Gırgır’dan Zagor’a
Geri Dönüyoruz’un bu bölümünde Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu bu kez dürbünü yakına tutuyor, etkisi günümüzde de devam eden yakın geçmişin en olağanüstü zenginliklerinden birini konuşuyor: Çizgi romanlar ve karikatür dergileri. Oğuz Aral’ın Gırgır’ından 90’ların Leman’ına, Altan Erbulak’tan Halit Kıvanç’ın Asteriks çevirilerine, Türkiye'nin ilk yerel mizah dergisi Orkinos’tan mizah dü
