TÜBİTAK Bilim ve Teknik Podcast
TÜBİTAK tarafından hazırlanan Bilim ve Teknik dergisinin podcast yayınıdır. Her bölümde bilim insanları eşliğinde bilim ve teknoloji dünyasından bir konu ya da konuk ele alınır. Program, bilimsel gelişmeleri ve merak uyandıran keşifleri dinleyiciye anlaşılır biçimde aktarmayı amaçlar. Yeni bölümler her Perşembe saat 20.00'de yayınlanır.
Bölümler
Erteleme Davranışı: Neden Erteliyoruz, Bu Alışkanlığı Nasıl Değiştirebiliriz?
Konuğumuz Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Psikoloji Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Hakan Türkçapar.
Yapmamız gereken bir iş olduğunu biliriz, tamamlamak için zamanımız da vardır. Yine de bir türlü başlayamaz, başka şeylerle oyalanır ve sonunda kendimizi son dakika telaşının içinde buluruz. Üstelik bunun bizi zor durumda bırakacağını bilmek de her zaman ertelememize engel olmaz. Peki neden böyl
Çocuk Dostu Tasarım Nasıl Olmalı? Temel İlkeler; Ürünler, Mekânlar ve Dijital Uygulamalar
Konuğumuz Marmara Üniversitesi Endüstriyel Tasarım Bölümü öğretim üyesi Doç. İlayda Soyupak.
Çocuklar için hazırlanan bir eşya, oyuncak ya da mobil uygulama ilk bakışta kullanışlı ve ilgi çekici görünebilir. Ancak iyi bir tasarım, çocuğun onu kolayca ve güvenle kullanabilmesini sağlarken keşfetmesine ve hayal gücünü kullanmasına da alan açmalıdır. Üstelik iki yaşındaki bir çocukla on yaşındaki bir
Sağlıkta Yapay Zekâ: Sağladığı İmkânlar, Sınırlılıkları, Doğru Kullanımı ve Geleceği
Sağlıkta Yapay Zekâ: Sağladığı İmkânlar, Sınırlılıkları, Doğru Kullanımı ve Geleceği
Konuğumuz Karabük Üniversitesi Yazılım Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Caner Özcan.
Beyin tomografisindeki kanamayı radyoloji uzmanından önce işaretleyen, yoğun bakımdaki bir hastanın durumunun kötüleşebileceğini küçük değişimleri bir araya getirerek öngören yapay zekâ sistemleri artık yalnızca bi
Yüksek Hızlı Trenlerden Maglev ve Hyperloop’a Yüksek Hızlı Raylı Ulaşım Araçlarının Ardındaki Teknolojiler
Konuğumuz TÜBİTAK Raylı Ulaşım Teknolojileri Enstitüsü (RUTE) araştırmacısı Dr. Murat Güler.
Yüksek hızlı trenler hayatımıza çoktan girdi. Peki çok yüksek hızlarla ilerleyen tonlarca ağırlıktaki bu trenler rayların üzerinde nasıl güvenle kalabiliyor? Bu bölümümüzde Murat Hocamızla yüksek hızlı trenlerin nasıl bu kadar hızlı, güvenli ve konforlu olabildiğini; raylara değmeden ilerleyen trenleri, ge
Türkiye’nin Uyduları: Hangi Alanlarda Faydalanıyoruz? Kendimiz mi Üretiyoruz?
Konuğumuz TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü (TÜBİTAK UZAY) araştırmacısı Uluhan Sezer.
Televizyon yayınlarından hava tahminlerine, navigasyondan afetlerin izlenmesine kadar günlük hayatımızdaki pek çok hizmet uydular sayesinde mümkün. Peki Türkiye’nin uzaydaki uyduları neler, hangisi ne işe yarıyor ve bunların ne kadarını gerçekten kendimiz geliştiriyoruz?
Bu bölümümüzde Uluhan Hocamı
Polenler Havada Alerji Kapıda
Konuğumuz Ankara Üniversitesi Öğretim Üyesi biyolog Dr. Aydan Acar Şahin.
Bitkilerin çoğalmasında yaşamsal bir rol oynayan polenler, bazı kişiler için yılın belirli dönemlerini oldukça zorlu hâle getirebiliyor. Bu bölümümüzde Aydan Hocamızla polenleri ve polen alerjilerini hem sağlık hem de doğa penceresinden ele alıyoruz.
Polen tam olarak nedir? Polen alerjisi sadece ilkbaharda mı görülür? Polen
Evrenin Genişlemesini Hızlandıran Gizemli Güç: Karanlık Enerji
Konuğumuz Bilim ve Teknik Dergisi Yazarı Dr. Mahir Ertekin Ocak.
Yıldızlar, gezegenler, galaksiler... Evrende gözümüzle görebildiğimiz her şey, aslında evrenin yalnızca yaklaşık yüzde 5'ini oluşturuyor. Acaba geri kalan kısmın bileşimi ne? Üstelik gözlemler, evrenin yalnızca genişlemediğini, bu genişlemenin giderek hızlandığını gösteriyor. Peki bu şaşırtıcı hızlanmanın ardında ne var? Bu bölümde
Çocuklarda Sağlıklı Beyin Gelişimi ile İlgili Gerçekler ve Ebeveynlere Tavsiyeler
Konuğumuz Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Elif Nursel Özmert.
Yaşamın ilk yıllarında beyin, hayatın hiçbir döneminde olmadığı kadar hızlı gelişir. Çocukların beyin gelişimini en iyi şekilde desteklemenin yolu ise çocuk beyninin gerçekte nasıl geliştiğini anlamaktan geçiyor. İşte bu bölümümüzde pediatri uzmanı Prof. Dr. Elif
Canlılar Dünyasının Yüzyıllara Tanıklık Eden Özel Bireyleri Anıt Ağaçlar
Konuğumuz: İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Orman Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Ünal Akkemik.
Yüzlerce, hatta bazıları binlerce yıldır ayakta duran anıt ağaçlar, yalnızca doğanın etkileyici canlıları değil aynı zamanda yaşadıkları coğrafyanın sessiz tanıkları. Savaşlara, göçlere, iklim değişimlerine ve kuşaklar boyunca yaşanan sayısız olaya tanıklık eden anıt ağaçlarla ilgili merak ettiklerimi
Bir Uzay Aracının Üretim Süreci: Perde Arkası, Zorluklar ve Başarıya Giden Yol
Konuğumuz Türk Hava Kurumu Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Uğur Murat Leloğlu.
Ülkemizdeki uzay çalışmaları her ne kadar basında özellikle son birkaç yıldır daha çok gündeme gelmeye başlamış olsa da aslında köklü bir geçmişe sahip. Otuz yıldan uzun bir süre önce uydu çalışmalarıyla başlayan uzay serüvenimiz sırasında önemli bir bilgi ve deneyim birikimi ile tecrübeli insan gücü kazanımı elde
Sürdürülebilirlik İçin Yeşil Kimya
Konuğumuz Orta Doğu Teknik Üniversitesi Kimya Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Çağatay Dengiz.
Kimya endüstrisi yaşamımızın her alanı için önemli ürünleri ve hammaddeleri sağlıyor ve sağlamaya da devam edecek. Ancak gezegenimizdeki kirliliğin ve insan etkinliklerine bağlı karbon salımlarının en önemli kaynaklarından biri de yine kimya endüstrisi. Dolayısıyla sürdürülebilir bir gelecek inşa etmek isti
Hayvanlar Aleminin Gizemli Canlıları Sürüngenleri Daha Yakından Tanıyalım
Konuğumuz Hacettepe Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mehmet Kürşat Şahin.
Yılanlar, kertenkeleler, kaplumbağalar, timsahlar… Sürüngenler kültürel olarak özellikle sevimli bulunan bir canlı grubu sayılmaz. Hatta zaman zaman ürkütücü bulundukları da olur. Oysa bu canlılar, kendilerine has özellikleri ve hayatta kalma becerileriyle doğanın en ilginç omurgalı gruplarından birini oluşturur. Bu bölüm
5G Nedir Ne Değildir? Geleceği Şekillendirecek İletişim Teknolojisini Yakından Tanıyalım
Konuğumuz Bilkent Üniversitesi öğretim üyesi Prof. Dr. Erdal Arıkan.
Heyecanla beklenen 5G teknolojisinin ülkemizde uygulamaya girmesine günler kaldı. Peki nedir bu 5G teknolojisi? 3G, 4G, 4,5 G, tüm bu G’ler tam olarak neyi ifade ediyor ve mobil iletişimde hangisi neleri mümkün kıldı? Bu bölümümüzde Erdal Hocamızın rehberliğinde, hem kendisinin geliştirdiği bir algoritmanın da kullanıldığı 5G tek
Dünyayı Anlama Şeklimizi Dönüştüren Uzaktan Algılama Teknolojileri Nasıl Çalışıyor ve Nerelerde Kullanılıyor?
Konuğumuz Türk Hava Kurumu Üniversitesi Uzay Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Uğur Murat Leloğlu.
Artık günlük hayatımızın bir parçası haline gelen ve zamanla kanıksadığımız navigasyon uygulamaları, anlık trafik bilgileri, hassas hava durumu tahminleri gibi pek çok hizmetin hepsi aslında çok temel bir teknolojiye dayanıyor: uzaktan algılama. Bu bölümümüzde Uğur Hocamızla çalışma prensip
Orman Yangınlarının Nedenleri, İklim Değişimiyle İlgisi ve Ülkemizdeki Yangın Riskleri
Konuğumuz: İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Orman Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Ünal Akkemik.
Orman yangınları tüm dünyada iklim değişiminin de etkisiyle sıklığı ve şiddeti artan bir çevre sorunu haline geldi. Bu bölümde Ünal Hocamızla orman yangınlarının nedenlerini, etkilerini ve orman yangını sonrasında yanan alanların nasıl doğru şekilde yönetilebileceğini konuşuyoruz.
Orman yangınlarının
Karbon Ayak İzimizi Küçültmek İçin Mutfak Artıklarımızı Kompostlayarak Değerlendirme Rehberi
Konuğumuz Orta Doğu Teknik Üniversitesi Toplum ve Bilim Uygulama ve Araştırma Merkezi araştırmacısı Dr. Serap Bilen.
Mutfakta her gün ortaya çıkan sebze kabukları ve sapları, çay posaları gibi artıklar, bunun yanında evlerimizdeki kağıt artıklar ve bahçelerimizdeki kuru yapraklar çoğu zaman “çöp” olarak görülür. Oysa doğa için çöp diye bir şey yoktur; her atık başka bir yaşamın başlangıcı olabilir
Atom Kalınlığında Malzeme Olur mu? 2 Boyutlu Malzemelerin Şaşırtıcı Dünyası
Konuğumuz Bilkent Üniversitesi Ulusal Nanoteknoloji Araştırma Merkezinden (UNAM) Dr. Öğr. Üyesi Talip Serkan Kasırga.
Malzeme dendiğinde zihnimizde öncelikle gözümüzle görebileceğimiz belki de elimizle dokunabileceğimiz üç boyutlu maddeler canlansa da gelişen malzeme bilimi ve teknolojisi bu kalıba uymayan çok farklı malzeme türleriyle de ilgileniyor. Bunlardan biri olan iki boyutlu malzemeler de
Evrenin Doğum Anı: Büyük Patlama Hakkında Bildiklerimiz ve Bilmediklerimiz
Konuğumuz Bilim ve Teknik Dergisi yazarı Dr. Mahir Ertekin Ocak.
“Başlangıçta herşey bir gaz ve toz bulutuydu…”. Artık popüler kültüre bile yerleşen bir espri kalıbına dönüşen bu cümle, evrenin, başlangıcı sayılan Büyük Patlama’yı takip eden erken bir evresine gönderme yapıyor. Evet büyük patlamanın evrenin başlangıcı kabul edildiğini belki çoğumuz artık biliyoruz ama bu podcastimizde, dergimize b
Hedefini Bilen İlaçlar: Nanoparçacıkların Tıptaki Yükselişi
Konuğumuz Boğaziçi Üniversitesi Biyomedikal Mühendisliği Enstitüsü Öğr. Üyesi Dr. Sümeyra Turalı Emre.
Nanoteknoloji birçok alanda olduğu gibi tıp ve biyomedikal mühendisliği alanlarında da son yıllarda hızla ilerleyen teknolojilerden biri. Bu teknolojinin uygulama alanlarından biri yine kendi içinde çok çeşitli kullanım alanlarına sahip nanoparçacıklar. İlaçların doğrudan hedef dokuya taşınmasınd
Doğaya Yakından Bakmak: Kuş Gözlemciliği Meraklıları İçin Kılavuz
Konuğumuz Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Arzu Gürsoy Ergen.
Doğaya ilgi duyan, doğada olmayı seven pek çok insan kuşları doğal ortamında izlemeye diğer bir deyişle kuş gözlemciliğine ilgi duyuyor. Ancak pek çok hobide olduğu gibi amatör kuş gözlemciliğinde de nasıl bir yol izlemek gerektiğini, ekipmana ihtiyaç olup olmadığını ya da nerelerde yapılabileceği
Bir Çevre Sorunu Olarak Müsilaj: Nedenleri, Etkileri ve Önleme Yolları
Konuğumuz Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Denizcilik Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mustafa Sarı.
2020 yılında Marmara Denizi’nde yaşanan ve o dönem kamuoyunda ilgiyle takip edilen müsilaj olayı aniden ortaya çıkarak herkesi şaşırtmış olsa da aslında Marmara Denizi’ndeki kirlenmenin uzun yıllar içindeki birikimli etkilerinin görünür hâle gelmesinden başka birşey değildi. Bu bölümümüzde Musta
Kalp Kalbe Karşı mı? Beynin Anlam Arayışı mı?
Konuğumuz Sabancı Üniversitesi Psikoloji Bölümü Öğr. Üyesi Dr. Eren Günseli.
Hiç, tam bir arkadaşınız aklınızdan geçerken o arkadaşınızın sizi aradığı ya da size mesaj yazdığı oldu mu? Marketten eve dönüyorsunuz ve anahtarla kapıyı açacaksınız ama anahtar hep elinizin dolu olduğu taraftaki cepte oluyor, tanıdık geldi mi? Ya da ne zaman arabanızı yıkatsanız yağmur mu yağıyor? Tüm bunlar pek çoğumu
CRISPR ile Genetikte “Kes–Kopyala-Yapıştır” Dönemi: Mekanizması, Uygulamaları ve Riskleri
Konuğumuz Boğaziçi Üniversitesi Biyomedikal Mühendisliği Enstitüsü Öğr. Üyesi Dr. Sümeyra Turalı Emre.
CRISPR temelli gen düzenleme yöntemleri son yıllarda bilim dünyasında en çok gündeme gelen konulardan biri. Bunun en önemli nedeni tabi ki CRIPSR’nin gerek moleküler biyoloji ve genetik alanlarında gerekse de biyoteknolojide çığır açıcı bir etkiye sahip olması. Nitekim yöntemi geliştiren bilim in
Yapay Zekâ Tarımı Nasıl Değiştiriyor? Tarımda Verimliliğin Yeni Anahtarı Yapay Zekâ Olabilir mi?
Konuğumuz Başkent Üniversitesi Gıda, Tarım ve Hayvancılığı Geliştirme Enstitüsü Müdür Yardımcısı Doç. Dr. Cem Erdoğan.
Dünya nüfusu hızla artarken tarımın sürdürülebilirliği hiç olmadığı kadar kritik bir hâle geliyor. Bu noktada yapay zekâ, gelişen teknolojiyle birlikte hem çiftçiler hem de araştırmacılar için önemli bir araç olarak öne çıkıyor. Tarımda karar süreçleri yapay zekâ sayesinde çok dah
Zekâmızı Her Yaşta Geliştirebilir miyiz? Zekâ ve Yetenek Nedir, Nasıl Geliştirilir?
Zekâ ve yetenek günlük hayatta hepimizin sık kullandığı iki terim. Zekâmız ve yeteneklerimiz kendimizi gerçekleştirmemiz için bir potansiyel oluşturuyor ancak doğru değerlendirme ve yönlendirme çok önemli. Bu bölümde Emrehan Hocamızla zekâ ve yetenek kavramlarını çeşitli yönleriyle ele alıyoruz.
Zekâ nedir? Yetenek nedir? Zekâ nasıl ölçülür, ölçülmesi gerekli mi? Zekâ ve yetenek arasında nasıl bir
Bir Tasarım Bize Neden “İyi Hissettirir”? Ürünlerle Kurduğumuz Bağın Mimarı Duygusal Tasarım
Konuğumuz Eskişehir Teknik Üniversitesi Endüstriyel Tasarım Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Engin Kapkın.
Günlük hayatta kullandığımız nesnelerle bilinçli ya da farkında olmadan bir bağ kurarız. Bir ürünü kullanılabilirliğinin yanı sıra unutulmaz yapan kimi zaman ürünle kurduğumuz duygusal bağdır. Tam bu noktada devreye giren ve hayatımızdaki nesnelerin tasarımında önemli bir rol oynayan duygusal ta
Çocuğunuz Yemek mi Seçiyor? Çocuklarda Sağlıklı ve Doğru Beslenme Rehberi
Konuğumuz Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Elif Nursel Özmert.
“Çocuğum az yiyor, çok iştahsız, yemek seçiyor” gibi sözler pek çok ebeveynin sık sık dile getirdiği şikayetler arasında. Gerçekten de ülkemizde ebeveynlerin en çok zorlandığı şeylerden biri özellikle de belirli bir yaşa kadar çocuklarına yemek yedirmek. Bu bölümde Elif Hocamızla bebekleri ve çocukları sağlı
Kuşlar Neden Göç Eder? Göçmen Kuşlar ve Kuş Göçlerinin Gizemlerine Bilimin Merceğinden Bir Bakış
Konuğumuz Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Arzu Gürsoy Ergen.
Gelişleriyle baharı ve yazı müjdeleyen, gidişleriyle kışın gelişini hatırlatan göçmen kuşlar şarkılar ve türkülerden masallarımıza kadar kültürümüzde önemli bir yer tutuyor. Ancak göçmen kuşlar bilimsel açıdan bakıldıklarında da en az kültürel açıdan oldukları kadar ilgi çekici varlıklar. Başlı ba
İnsan ve Çevre Sağlığını Korumak İçin Pestisitleri Nasıl Doğru Kullanabiliriz?
Konuğumuz Başkent Üniversitesi Gıda, Tarım ve Hayvancılığı Geliştirme Enstitüsü Müdür Yardımcısı Doç. Dr. Cem Erdoğan.
Tarım zararlılarıyla büyük ölçekte mücadele etmeyi sağlayan maddeler olan pestisitler son yıllarda özellikle kalıntıların neden olabileceği sağlık ve çevre sorunları nedeniyle sık sık gündeme geliyor. Şu anda mevcut tarım alanlarında dünya nüfusunu besleyebilecek verimlilikte tarı
Çocuğum Ekrana Ne Kadar Baksın? Sağlıklı Çocuk Gelişimi İçin Ekran Rehberi
Konuğumuz Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Elif Nursel Özmert.
Bebeklik ve çocukluk döneminde çocukların dijital ekranlarla teması konusunda hangi yaklaşımın daha doğru olduğu ebeveynlerin en çok kafasını karıştıran sorular arasında. Çocukların ekranlara çok fazla bakmasının iyi olmadığı herkesin malumu ama ekranları çocuklara
Analitik, Eleştirel, Yaratıcı Düşünme… Üst Düzey Düşünme Becerilerimizi Nasıl Geliştirebiliriz?
Konuğumuz Boğaziçi Üniversitesi Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Bölümü öğretim üyesi Dr. Öğr. Üyesi Yeşim İmamoğlu.
Artık her türlü bilgiye erişmenin çok kolay olduğu günümüzde fark yaratan ve değer taşıyan şey bilgiye sahip olmak değil erişilen bilgiyi eleştirel bir süzgeçten geçirip bundan faydalı sonuçlara ulaşmayı sağlayan üst düzey bilişsel beceriler edinmek. Bu bölümde Yeşim Hocamızla ins
“Çocuğum Neden Bu Kadar Değişti?” Ebeveynler İçin Ergenlik Rehberi
Konuğumuz Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Psikoloji Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Hakan Türkçapar.
İnsan hayatında çeşitli geçiş dönemleri vardır ve her birinin kendine göre önemli ya da zor tarafları bulunur. Ancak bunlar arasında ergenlik dönemi, pek çok ebeveynin en çok şikayet ettiği ya da endişeyle beklediği ve zorlukları hayli nam salmış bir dönemdir. Bu bölümümüzde Hakan Hocamızla erge
Tasarımcılar Nasıl Düşünür? Tasarım Sürecinin Temeli Tasarım Odaklı Düşünce
Konuğumuz Eskişehir Teknik Üniversitesi Endüstriyel Tasarım Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Engin Kapkın.
Günlük işlerimizde kullandığımız alet edevat ya da eşyalardan içinde yaşadığımız binalara kadar hayatımızdaki fiziksel nesnelerin çoğu birer tasarım ürünü. Ancak bir tasarım süreci sonunda oluşturulan ürünler sadece fiziksel nesnelerle sınırlı değil, örneğin bir şirketin işe alım prosedürü, bir
Önce Çocuk Sağlığı: Çocukların Bedensel ve Ruhsal Sağlığı İçin İp Uçları
Konuğumuz Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi öğretim üyesi, çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanı Prof. Dr. Elif Nursel Özmert.
Çocuklarımız kuşkusuz en değerli varlıklarımız. Bu yüzden çocuklara her konuda daha fazla özen gösterir, üzerlerine titreriz. Aman üşümesinler, aman mikrop kapmasınlar diye titizleniriz. Peki çocuklar sağlık açısından gerçekten bizden daha mı hassaslar? Bu bölümde Elif H
Sınav Kaygısını Aşmak: Sınav Kaygısının Nedenleri ve Baş Etme Yolları
Konuğumuz Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Psikoloji Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Hakan Türkçapar.
Sınav kaygısı, özellikle de öğrencilerin geleceği açısından biraz daha belirleyici olan sınavlar söz konusu olduğunda hem öğrencilerin hem de ailelerin hayatını etkileyebilen bir olgu. Sınavdan önce ve sınav sırasında belirli düzeyde bir kaygı normal kabul ediliyor. Ancak hem sınav kaygısının yü
Kim Korkar Matematikten: Matematik Kaygısının Nedenleri ve Baş Etme Yolları
Konuğumuz Boğaziçi Üniversitesi Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Bölümü öğretim üyesi Dr. Öğr. Üyesi Yeşim İmamoğlu.
Tüm dersler bir yana söz konusu matematik olduğunda pek çok insan için farklı bir kaygı ya da korku gündeme gelir. Matematik bilgisinin sınandığı durumlarda fiziksel semptomlar göstermekten rüyasında matematik sınavı görmeye kadar kendini çok farklı şekillerde gösterebilen matemat
Telefonlarımız Bizi Dinliyor mu? Dijital Dünyada Güvenliğimize ve Mahremiyetimize Yönelik Riskler ve Korunma Yolları
Konuğumuz Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi İletişim Fakültesi Gazetecilik Bölümü öğretim üyesi Doç Dr. Bahar Kayıhan.
Günümüzde hemen hemen herkes dijital dünyayla az ya da çok temas halinde. İletişim, bilgiye erişim, eğlence ve sosyalleşme gibi pek çok ihtiyacımızı interneti ve dijital cihazları kullanarak karşılıyoruz. Ne var ki temas halinde olduğumuz bu dijital araçların nasıl çalıştığını
ChatGPT ve Diğer Sohbet Robotları Eğitimde Nasıl Faydalı Şekilde Kullanılabilir?
Konuğumuz Orta Doğu Teknik Üniversitesi Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Erkan Er.
ChatGPT başta olmak üzere yapay zekaya dayalı sohbet robotları kısa sürede hayatımızın bir parçası haline geldi. Bilgiye erişmenin ve bazı işleri kısa sürede halletmenin kolay bir aracı olarak elimizin altında yerini aldı. Ancak bir takım riskleri, kaygıları, sorunları ve tar
Modern Tıbbın Hayat Kurtaran ve Ömür Uzatan İki Ürünü: Aşılar ve Antibiyotikler
Konuğumuz Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Elif Nursel Özmert.
20. yüzyıl insan sağlığı açısından devrim niteliğinde gelişmelerin yaşandığı bir dönem oldu. Modern tıptaki diğer gelişmelerin yanı sıra aşıların ve antibiyotiklerin yaygın olarak kullanılmaya başlaması kuşkusuz bunun en önemli sebepleri arasında. Bir zamanlar sır
“Tarımın Gizli İşçileri” Bal Arılarının Tarımsal Üretime Önemli Katkısı: Tozlaştırma
Konuğumuz Ankara Üniversitesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. İrfan Kandemir.
Bal arısı denince her ne kadar aklımıza gelen ilk şey bal olsa da bu canlılar insan yaşamı için bal üretiminden çok daha önemli bir işlev gerçekleştiriyor: Tozlaştırma! Bal arıları tarımsal ürün sağlayan bitkilerin en önemli tozlaştırıcısı konumunda. Bu da şu demek oluyor ki bal arıları ciddi ölçüde azalır ya da
Elementler Nasıl Oluştu? Maddenin Temel Yapıtaşları Olan Elementlerin Evrendeki Hikayesi
Konuğumuz Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fizik Bölümü, Astrofizik Anabilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Faruk Soydugan.
Gezegenimiz ve gezegenimizin üstündeki tüm canlı ve cansız varlıklar, dolayısıyla bizler de maddelerden oluşuyoruz. Çoğu madde farklı özelliklerdeki bileşiklerden, bileşikler ise farklı elementlerin bir araya gelmesinden oluşur. Bazı maddeler ise tek bir element içerir. Her
Sürdürülebilirlik Nedir, Nasıl Sağlanır? Çevre Eğitiminin Rolünü Gaye Teksöz ile Konuştuk
Konuğumuz Orta Doğu Teknik Üniversitesi Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Gaye Teksöz.
Sürdürülebilir kalkınma ya da sürdürülebilirlik giderek daha çok duymaya başladığımız kavramlar. Artık herşeyin sürdürülebilirliğinden söz ediliyor. Her yıl bu konu ile ilgili hem ulusal hem de uluslararası düzeyde pek çok konferans, kongre, toplantı düzenleniyor, projeler üretili
Arılar Nasıl Bal Yapar? Prof. Dr. İrfan Kandemir Bal Arılarının Biyolojisini ve Balı Nasıl Ürettiğini Anlatıyor
Konuğumuz Ankara Üniversitesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. İrfan Kandemir.
Bal hem bir besin kaynağı hem de kültürel bir unsur olarak tüm dünyada insanların yaşamında önemli bir yer tutuyor. Aşırı işlenmiş gıdaların zararlarının daha iyi anlaşılmaya başladığı günümüzde doğal bir besin olarak belki de ayrı bir önem kazandığını söyleyebiliriz. Tabii ki bal kadar onu üreten bal arıları da
Üniversite mi Bölüm mü? Üniversite Adayları Tercih Yaparken Nelere Dikkat Etmeli? Prof. Dr. Eren Kalay’dan Tavsiyeler
Konuğumuz Orta Doğu Teknik Üniversitesi Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Eren Kalay.
Üniversite tercih dönemi hem üniversite adayları hem de aileler için heyecanlı olduğu kadar streli de olabilen bir süreç. Bu süreci olabildiğince stressiz geçirip olabildiğince isabetli tercihler yapabilmenin yolu ise doğru ve faydalı bilgilere ve bakış açılarına sahip olmaktan geçi
Tıp Yazmalı mıyım? Sevmeden Tıp Okunur mu? Zor Diye Tıptan Kaçılır mı? Prof. Dr. Hakan Türkçapar’la Üniversite Tercihlerini Konuştuk
Konuğumuz Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Psikoloji Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Hakan Türkçapar.
Üniversite sınav tercihi pek çok genç insan için hem heyecanlı hem de zaman zaman kaygı verici olabilen bir süreç. Bu süreci olabildiğince stressiz geçirip olabildiğince isabetli tercihler yapabilmenin yolu ise doğru ve faydalı bilgilere ve bakış açılarına sahip olmaktan geçiyor. Biz de genç din
Dünya Dışı Yaşam Arayışında Güneş Sistemi Dışındaki Gezegenler: Ötegezegenler
Konuğumuz Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Fizik Bölümü Astrofizik Anabilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Faruk Soydugan.
Üzerinde yaşadığımız gök cisminin bir gezegen olması, hem Güneş Sistemi’ndeki hem de Güneş sistemi dışındaki gezegenleri biz insanlar için ister istemez bir ilgi odağı haline getirir. Özellikle de bunlar arasında Dünya’ya benzeyen ve yaşamın mümkün olabileceği gezegenler bulm
Mühendislik mi Temel Bilim mi? Üniversite Tercihleri İçin Prof. Dr. Eren Kalay’dan Tavsiyeler
Konuğumuz Orta Doğu Teknik Üniversitesi Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Eren Kalay.
Her yıl milyonlarca gencimiz üniversite sınavına ve ardından da heyecanlı ama bazen bir o kadar da stresli olabilen üniversite tercihi dönemine giriyor. Bireylerin geleceğinin şekillenmesinde önemli bir dönüm noktası olan tercih döneminde en doğru seçimi yapma motivasyonu bolca soru
Bilimin Beyaz Kıtası Antarktika: Bir Bilim İletişimcisinin Antarktika Deneyimleri
Konuğumuz sekizinci ve dokuzuncu Ulusal Antarktika Bilim Seferi’ne katılan TÜBİTAK Bilim Genç ekibinden Kağan Gökhan Görgişen.
Antarktika dünyada insanlar tarafından en az ayak basılmış ve bu yüzden de hakkında en az şey bilinen kıta. Bu da kıtayı bilim insanları için başlı başına bir cazibe merkezi haline getiriyor. Antarktika gezegenimizin geçmişini ve geleceğini ilgilendiren önemli bilgiler bar
Işığın Bile Kaçamadığı Gizemli Karanlık: Karadelikler
Konuğumuz TÜBİTAK Bilim ve Teknik Dergisi yazarı Dr. Mahir Ertekin Ocak.
Evrenin en gizemli yapılarından biri olan karadelikler, hem bilim insanlarının hem de meraklı zihinlerin ilgisini yıllardır üzerinde topluyor. Gözle göremediğimiz, ışığın bile kaçamadığı bu karanlık devler, bir kısmı hala çözülememiş olan pek çok sır barındırıyor. Bu bölümümüzde Dr. Mahir Ertekin Ocak’la birlikte bu gizemli g
Astronotlarımızın Yaptığı Deneylerin Perde Arkası: TÜBİTAK UZAY Anlatıyor
Konuklarımız TÜBİTAK UZAY Enstitüsünden Ömer Ataş ve Müberra Sungur.
İlk insanlı uzay görevlerimizle ülkemizin uzay çalışmalarında yeni bir devir başladı. Geçtiğimiz yıl ilk astronotumuz Alper Gezeravcı insanlı ilk uzay görevimiz olan Türk Astronot ve Bilim Misyonu Projesinin ilk ayağı kapsamında Uluslararası Uzay İstasyonunda kendi bilim insanlarımızın tasarladığı 13 bilimsel deney gerçekleştirdi
Gökyüzünü Keşfe Var mısınız? Herkesin Bilimi Amatör Gökyüzü Gözlemciliği
Konuğumuz bilim iletişimcisi ve amatör gökbilimci Alp Akoğlu.
“Yıldızlı semalardaki haşmet ne güzel şey” diye başlar eski şairlerimizden Ali Faik Ozansoy’un güzel bir klasik şarkının da sözü olan şiiri… Gerçekten de ışık kirliliğinin olmadığı, aysız bir gecede gökyüzüne baktığımızda içimize hayranlık uyandırıcı bir ihtişam hissi dolar. Ancak bu manzara estetik bir güzellik oluşturmanın ötesinde fa
Su Altında Nefes Almak: SCUBA Dalışıyla Su Altının Gizemlerine Yolculuk
Konuğumuz biyolog ve dalgıç Dr. Bülent Gözcelioğlu.
Su Altında olmak, su altında neler olduğunu keşfetmenin ötesinde başlı başına bir deneyimdir. Özellikle ilk kez dalanlar için normal şartlarda hayatta kalamayacağı bir ortamda, suyun içinde soluyup hareket edebilmenin verdiği tuhaf duyguya bir de suyun içindeki ağırlıksızlık hissi eklenince bu deneyim adeta dünyadan kopup bambaşka bir gezegene yo
Türkiye’deki Volkanlar Gerçekten Sönmüş mü? Bir Volkanbilimcimiz Volkanları Anlatıyor…
Konuğumuz Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğünden volkanbilimci Dr. Gökhan Atıcı.
Yanardağ ya da diğer adıyla volkan patlamalarını ilginç ya da etkileyici bulmayanımız azdır. Bunda, bu patlamalar sırasında ortaya çıkan ilginç görüntülerin yanı sıra kendi coğrafyamızda bunları hiç görmüyor olmamızın da rolü var diye düşünüyoruz. Peki 1840 gibi yakın bir tarihte ülkemizin bugünkü sınırları içinde
Buzun Altında Ne Var? Bir Türk Bilim İnsanının Antarktika Gözlemleri
Konuğumuz Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Raif Kandemir.
Dünyadaki en uç koşullara sahip kıta olan Antarktika hem çok sayıda bilimsel çalışmanın hem de turizm faaliyetlerinin ilgi odağı. Ülkemiz de 2016’dan bu yana her yıl düzenli olarak Ulusal Antarktika Bilim Seferleri’ni* gerçekleştiriyor. Bu bölümde beş yıl arayla bu seferlerin ikisine katı
Kontrol Kimde? Dijital Bağımlılığı Anlamak
Konuğumuz Yeşilay Başkanı ve Hasan Kalyoncu Üniversitesi Psikoloji Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Mehmet Dinç.
Dijital cihazlar artık yaptığımız işlerden sosyal yaşantımıza ve eğlenceye kadar bir çok alanda hayatımızın bir parçası haline geldi. Hayatımızı kolaylaştıran sayısız faydaları olsa da bir noktadan sonra bunların bir nevi bağımlısı haline gelebiliyoruz. Bu bölümde Mehmet Dinç hocamızla çağ
Yeni Hedefimiz Ay! Ay Araştırma Programımızın Ayrıntılarını Dr. Burak Yağlıoğlu ile Konuşuyoruz
Konuğumuz TÜBİTAK UZAY Enstitüsünden Ay Araştırma Programı proje yürütücüsü uzay mühendisi Dr. Burak Yağlıoğlu.
İki astronotumuzun uzay görevlerinin ve ilk milli haberleşme uydumuz Türksat 6A’nın faaliyete geçmesinin ardından şimdi de en az onlar kadar heyecan verici bir uzay projemiz gündemde: Ay Araştırma Programı! Biri diğerini takiben gerçekleştirilecek iki bağımsız görevden oluşan program say
“Amatör Yeryüzü Gözlemcisi” Olmaya Hazır mısınız?
Konuğumuz Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Raif Kandemir.
Yeryüzü şekillerini, farklı jeolojik oluşumları, taşları, kayaları meraklı ama amatör gözlerle incelemeyi sevenlerden misiniz? Tıpkı gökyüzü ve doğal yaşamla ilgili olduğu gibi yeryüzünün yapısı hakkında da amatör gözlemler yaparak hem bu alandaki bilgimizi artırmak hem de doğada daha fa
Obruklar Nasıl Oluşur?
Konuğumuz İstanbul Teknik Üniversitesi Avrasya Yer Bilimleri Enstitüsü Öğretim Üyesi Dr. Ömer Kamacı.
Konumuz ise obruklar! Obruklar, çoğu jeolojik oluşumdan farklı olarak yaşadığımız zaman dilimi içinde ve bir anda oluştukları için pek çoğumuza ilgi çekici ve gizemli gelen oluşumlar. Üstelik son yıllarda özellikle Konya çevresinde oluşum sıklıklarında artış olduğu biliniyor. Bu bölümde Ömer Kamac
İlk Uydularımızı Nasıl Ürettik? Türkiye’nin Uydu Teknolojileri Serüvenini Bülent Avenoğlu’ndan Dinliyoruz
Konuğumuz TÜBİTAK UZAY Enstitüsü Müdür Yardımcısı Bülent Avenoğlu.
Ülkemiz uydu teknolojileri konusunda 30 yılı aşkın bilgi ve tecrübe birikimine sahip. Günümüzün milli uzay projelerinin gerçekleşmesinde bu birikimin de büyük payı var. Bu bölümde TÜBİTAK Uzay Enstitüsü bünyesinde 25 yıldan uzun süredir görev yaparak ülkemizin pek çok önemli uydu projesinde yer alan ve bir bakıma ülkemizin uydu tek
Sağlıklı Yaşam için Sağlıklı Kemikler! Prof. Dr. Gazi Huri Anlatıyor
Konuğumuz, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Gazi Huri.
Kemik sağlığı sorunları insanların özellikle ileri yaşlarında sıkça gündemlerini meşgul eden sorunlar arasında. Ancak, aslında kemik sağlığı sadece ileri yaşlardaki insanları ilgilendiren değil hayat boyu dikkat edilmesi gereken bir konu. Neden mi? Gelin bunu Prof. Dr. Gazi Hur
Evrenin Havai Fişekleri: Süpernova, Gama Işını ve Magnetar Patlamaları
Konuğumuz, Sabancı Üniversitesi Fizik Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ersin Göğüş.
Işık kirliliğinin bulunmadığı bir yerde bulutsuz bir gecede gökyüzüne baktığımızda karşımıza çıkan haşmetli görüntü bizde genellikle sakinlik ve dinginlik duyguları uyandırır. Ancak bizden çok uzaklarda, gök adaların içinde aslında herşey o kadar sakin ve dingin değildir. Bu bölümümüzde astrofizik uzmanı Ersin Hocamı
Türkiye’nin Ay Görevleri: Uzay Aracımızı Ay Yolculuğunda Neler Bekliyor?
Konuğumuz, TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü Müdür Yardımcısı Bülent Avenoğlu.
Türkiye, Milli Uzay Programı kapsamında Ay’a sert iniş yapacak ilk uzay aracını göndermeye hazırlanıyor! Peki, bu görev tam olarak ne anlama geliyor? Uzay aracı hangi aşamalardan geçerek Ay’a ulaşacak? Bu görev Türkiye’nin uzay araştırmalarında nasıl bir dönüm noktası olacak?
Bu hafta, Milli Ay Görevi’nin b
Nano Boyuttaki Dev Potansiyel: Nanoteknoloji
Konuğumuz, Orta Doğu Teknik Üniversitesi Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Eren Kalay.
Bilim ve teknoloji haberlerinde en çok duyduğumuz kavramlardan biri nanomalzemeler. Bir kısmı günlük hayatımıza bile girmiş olan nanomalzemeler, bilim ve teknolojinin her alanında çığır açıcı uygulamaların önünü açma potansiyeline sahip. Bu bölümümüzde bir malzeme bilimci olan ve n
Dijital Dünya ve Dikkat Dağınıklığı: Günümüzün Sorunu mu, Hastalık mı?
Konuğumuz çocuk ve ergen psikiyatrisi uzmanı Dr. Rukiye Çolak Sivri.
Son yıllarda “Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu” (DEHB) kavramını giderek daha fazla duymaya başladık. Bu bölümde alanında önemli bir uzman olan Dr. Rukiye Çolak Sivri hocamızla, hem bir psikiyatrik bozukluk olan “Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu”nu hem de toplumda yaygın şikayetler olan dikkati toplama ve od
Tektonik mi, Volkanik mi? Bilim İnsanlarımızla Santorini’deki Depremleri Konuşuyoruz
Konuklarımız MTA’dan deprembilimci Dr. Akın Kürçer ve volkanbilimci Dr. Gökhan Atıcı.
Bu bölümde, Yunanistan’ın Santorini Adası çevresinde Ocak ayı sonundan beri devam eden deprem fırtınasının bilimsel temellerini, MTA’dan çok değerli iki araştırmacımıza sorduğumuz sorularla anlamaya çalışıyoruz.
Bölgede tam olarak ne gerçekleşiyor? Deprem fırtınası tektonik kökenli mi volkanik kökenli mi? Geçmişt
Neden Uzayda Deneyler Yapıyoruz? Astronotumuz Tuva Cihangir Atasever Yanıtlıyor
Konuğumuz, Türkiye’nin ikinci astronotu Tuva Cihangir Atasever.
Ülkemizin ilk astronotları olan Alper Gezeravcı ve Tuva Cihangir Atasever’in geçtiğimiz yıl gerçekleştirdikleri uzay yolculukları tüm yurtta, özellikle de çocuklarımız ve gençlerimiz için büyük bir sevinç, heyecan ve motivasyon kaynağı oldu. Podcast serimizin ilk bölümlerinden birinde ağırladığımız Alper Gezeravcı’nın ardından bu bölü
Depremleri Anlamak: Gezegenimizin Kabuğu Neden Hareketli?
Konuğumuz, İstanbul Teknik Üniversitesi Avrasya Yer Bilimleri Enstitüsü öğretim üyesi Dr. Ömer Kamacı.
Ülkemizde çok büyük bir alanı etkileyen ve çok büyük kayıplara yol açan Kahramanmaraş depremlerinin üzerinden tam iki yıl geçti. Öncelikle bu büyük afette hayatını kaybeden vatandaşlarımızı saygı ve rahmetle anıyoruz.
Bu bölümde bir jeolog olan Dr. Ömer Kamacı hocamıza sorduğumuz sorularla deprem
Biyoçeşitliliğin Kalbi Madagaskar'ı Keşfetmeye Hazır mısınız?
Konuğumuz, popüler bilim yazarı biyolog Dr. Bülent Gözcelioğlu.
Bu bölümde, pek çoğumuzun ancak belgesellerde görebileceğini hayal ettiği egzotik bir coğrafyayı, Madagaskar’ı keşfe çıkıyoruz. Madagaskar’a tam üç kez keşif seyahatleri gerçekleştiren popüler bilim yazarı ve biyolog Dr. Bülent Gözcelioğlu’nun perspektifinden bu eşsiz adayı biraz daha yakından tanımaya çalışıyoruz. Madagaskar neden öz
Yapay Bir Yıldız Oluşturabilir miyiz? Füzyon Enerjisinin Geleceği
Konuğumuz, emekli öğretim üyesi fizikçi Dr. Emre Sermutlu.
Füzyon yoluyla enerji eldesi ya da kısaca füzyon enerjisi, gerçekleştirilebilmesi durumunda çevreci ve sürdürülebilir bir enerji kaynağı olarak çığır açma potansiyeline sahip. Peki nedir bu füzyon enerjisi? Günümüz nükleer reaktörlerinde kullanılan tepkime olan fisyon ile füzyonun ne farkı var? Füzyon yoluyla enerji elde etmek neden zor? F
10.000 Adım Mit mi Gerçek mi? Gazi Huri ile Sağlık ve Hareket
Konuğumuz, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Gazi Huri.
Modern yaşamda günlük işlerimizi giderek artan oranda makinelerin üstlenmeye başlaması ve gerek iş gerekse sosyal yaşamımızda ekran kullanımının giderek artması gibi sebeplerden ötürü ortalama olarak önceki nesillere göre daha hareketsiz bir hâle geldik. Peki, modern yaşamın ge
Bilimin Cevap Aradığı Büyük Soru: Karanlık Madde Nedir?
Konuğumuz Sabancı Üniversitesi Fizik Bölümünden Prof. Dr. Ersin Göğüş.
Karanlık madde, evrenin en büyük gizemlerinden biri. Peki, karanlık madde nedir ve neden “karanlık” olarak tanımlanıyor? Gök adaların hareketlerinden ve evrenin yapısından karanlık maddenin var olduğu çıkarımı nasıl yapılıyor? Karanlık maddenin evrenin oluşumundaki rolü ne? Yeni bölümümüzde bilimin bu kozmik bilmeceyi çözme ça
Malzemenin Bilimi ve Teknolojisi: Her Madde Malzeme midir?
Konuğumuz, ODTÜ Metalurji ve Malzeme Mühendisliği bölümünden Prof Dr. Eren Kalay.
Günlük hayatımızda kullandığımız binalardan araçlara, telefonlardan giysilere kadar her ürünün temelinde malzemeler yer alıyor. Peki, malzeme bilimi nedir ve neden bu kadar önemli? Yeni bölümümüzde "Her madde malzeme midir?" sorusundan başlayarak, malzeme bilimcilerin yaptığı çalışmaları, yeni nesil malzemelerin nası
İlk Astronotumuz Alper Gezeravcı ile Uzay Macerasını Konuşuyoruz
Konuğumuz, Türkiye’nin ilk astronotu Alper Gezeravcı.
Türk çocukları için astronot olmak artık bir hayal değil! İlk Türk astronotumuz ile yaptığımız bu özel söyleşide, uzaya gitmenin nasıl bir deneyim olduğunu, ISS’deki günlük yaşamın detaylarını ve uzay araştırmalarının heyecan verici yönlerini keşfedin. Görev öncesi eğitimlerden ağırlıksız ortamın zorluklarına, Dünya’yı uzaydan görmenin hissetti
Önerilen
Elif Elkin
Sen uyurken 😴 İngilizce öğren 🇺🇸 yeni başlayanlar için 1000 cümle
Face Ghetto
Yatırımcı Sana Söylüyorum Girişimci Sen Anla
Turkish Podcast with Ebru (Intermediate Level) / Ebru ile Türkçe Podcast (Orta Seviye)
MyMecra Podcast
Sleep Story
Yapay Kütüphane
Gezgin'in Atölyesi
Sen uyurken 😴 İngilizce öğren 🇺🇸 1000 fiil ve sıfat
Taş Hırsızı
Miraç Enginlikli İbadet: Namaz
